Fil burnu
Gnathonemus petersii
Diğer adları: Fil burunlu balık, Elephantnose fish, Peters' elephantnose, Elephant nose
Hortuma benzeyen alt çenesiyle kumu yoklayan, çevresini zayıf elektrik alanıyla algılayan gece aktif bir Afrika balığı. Yumuşak kum zemin, loş ışık ve tek başına ya da en az beş bireylik bir grup halinde bakım ister; ilaçlara ve kötüleşen suya çok duyarlıdır, bu yüzden yeni başlayanlara uygun değildir.

Fotoğraf: This file is lacking author information. · CC BY-SA 2.0 · Wikimedia Commons

Fotoğraf: Bilinmeyen yazar · CC BY-SA 2.5 · Wikimedia Commons

Fotoğraf: This illustration was made by Citron You must credit this : Citron / CC-BY-SA-3.0 · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons
KünyeFil burnu
- Yetişkin boyu
- 25 cm
- Ömür
- Kaynaklarda net veri yok
- Köken
- Batı ve Orta Afrika — Nijer'den Kongo havzasına; Mali, Nijerya, Çad, Kamerun, Kongo, Demokratik Kongo ve Zambiya
- Grup
- Diğer türler
- Zorluk
- Zor
- Önerilen grup
- En az 1, karışık
- Sürü
- Hayır
- Tank seviyesi
- Dip
- En az akvaryum
- 243 litre
- Beslenme
- Dipten beslenir
- Üreme
- Özel üreme
Su değerleri
Bant türün rahat yaşadığı aralığı, nokta aralığın ortasını gösterir.
Kaynaklar arasında fark var; aralık iki kaynağı da kapsayacak şekilde geniş tutuldu. Ayrıntı aşağıdaki veri notlarında.
Mizaç
- Yarı saldırgan (3/5)
- Karides yer
- Bitkili tanka uygun
- Kendi türünü kovalar
Kaç tane, hangi eşey?
Tek başına
En az 1 birey, karışık eşey
Öneri: Tek birey ya da en az 5 bireylik grup (Seriously Fish; Practical Fishkeeping 'beşten fazla'); iki birey asla, güçlü olan zayıfı öldüresiye hırpalar. Grup için 243 L'den çok daha büyük tank gerekir.
Erkek ve dişiyi ayırt etmek: Dıştan güvenilir bir eşey farkı yok; anal yüzgeç biçiminin ipucu verebileceği söylense de kesin ayrım ancak elektrik sinyallerinin ölçülmesiyle yapılabiliyor.
Fil burnu için grup önerisi: En az 1 birey, karışık eşey.
Bakım notları
Fil burnu dünyayı gözleriyle değil, elektrikle okur. Kuyruk sapındaki özelleşmiş kas dokusu çevresinde zayıf bir elektrik alanı oluşturur; başında ve gövdesinde dağılmış binlerce alıcı bu alandaki en küçük bozulmayı fark eder. Balık böylece zifiri karanlıkta yön bulur, kumun içindeki kurtçukları saptar ve kendi türünden bireylerle iletişim kurar. Kaynakların anlattığına göre bu sinyallerin sıklığı su kirlendikçe artar; Seriously Fish, türün Almanya ve ABD'de bazı şehir sularının kalitesini izlemek için gösterge olarak kullanıldığını yazıyor. Bu duyarlılık akvaryumda da geçerlidir.
Tank düzeninde iki şey pazarlık konusu değildir: yumuşak kum ve loş ışık. Hortum gibi uzayan alt çene, besin bulmak için zemine gömülür; sivri ya da iri çakıl bu hassas organı yaralar ve balığın doğal beslenmesini engeller. En azından tankın bir bölümü ince kumla kaplanmalı. Parlak ışık altında fil burnu içine kapanır, saklanır ve zamanla eriyip gider. Aydınlatma kısılamıyorsa yem ışıklar söndükten sonra verilmeli. Düz taşlar, kökler ve düşük ışıkta yaşayan Anubias, Java eğreltisi, Vallisneria ya da Bolbitis gibi bitkiler saklanma yerleri sağlar. Seriously Fish tek bir grup için bile 120×45×45 cm, yaklaşık 243 litrelik tankı ancak kabul edilebilir sayıyor; FishBase 150 cm uzunluktan söz ediyor.
Sosyal yapısı ikili bir karakter taşır. Başka türlere karşı barışçıldır, ama kendi türüne karşı bölgecidir. İki birey almak özellikle risklidir: güçlü olanın zayıfı ölümüne kadar hırpaladığı bildiriliyor. Kaynakların önerisi ya tek birey ya da en az beş bireylik, bol saklanma yeri olan geniş bir tanktır. Diğer fil burnu türleriyle birlikte tutulmamalıdır. Hızlı ve açgözlü tank arkadaşları yemi kapar, bu yüzden Kongo tetrası, kelebek balığı, küçük bichirler, Synodontis yayınları ve Satanoperca gibi sakin çiklitler daha uygundur.
Sık yapılan hataların başında bu türü yeni başlayanlar için ilginç bir topluluk balığı olarak satmak ve almak gelir. Practical Fishkeeping onu yalnızca deneyimli akvaristlere uygun bulurken, FishBase ev akvaryumlarına önerilmediğini not ediyor. İkinci büyük hata ilaç kullanımıdır. Pulsuz bir balık olduğu için tuz dahil pek çok akvaryum ilacına duyarlıdır; başka bir tür için tanka atılan ilaç fil burnunu öldürebilir. Üçüncüsü su bakımını aksatmaktır. Düzenli su değişimi ve stabil değerler, bu balığın uzun süre yaşamasının temel şartıdır.
Fil burnu videoda
Elephant Nose Fish Care and Information - Peters' Elephantnose fish Care Guide · Myaquariuminfo · 4:11 · YouTube. Video sahibinin görüşleri atlas verisiyle ayrışabilir; değerler için karttaki kaynaklara bak.
Beslenme
Dipten beslenir
Doğada ağırlıklı olarak geceleri beslenir ve zemindeki kurtçuklarla böcek larvalarını elektrik algısı yardımıyla bulur. Seriously Fish çoğu bireyin kuru, dondurulmuş ve canlı yemleri kabul ettiğini, her tür kurdun gözde yem olduğunu yazıyor; Practical Fishkeeping ise mormiridlerin seçici olabildiğini ve canlı ya da dondurulmuş yemi kuru yeme tercih ettiğini belirtiyor. Kan kurdu, tubifeks ve küçük solucanlar dibe ulaşacak şekilde verilmeli. Yemleme akşam, ışıklar kısıldıktan sonra yapılırsa balık daha rahat beslenir. Hızlı tank arkadaşlarıyla yemin kapışılıp kapışılmadığı mutlaka izlenmeli.
Üreme
Özel üreme
Dışarıdan eşey ayrımı yapılamaz; bazı kaynaklar anal yüzgecin şeklinin ipucu verebileceğini söylese de kesin yöntem balığın ürettiği elektrik sinyallerinin ölçülmesidir. Seriously Fish akvaryumda üremenin gerçekleştiğinin bilinmediğini yazıyor. Bir araştırmaya göre akvaryum koşulları eşeyi belirleyen elektrik sinyali desenlerini bulanıklaştırıyor, hatta tersine çevirebiliyor; balıklar karşı eşeyi tanıyamadığı için üreme engelleniyor. FishBase de bu sinyal farkının esarette zamanla değiştiğini not ediyor. Ev akvaryumunda üreme beklenmemelidir.
Kimlerle yaşar?
Uyumluluk motorunun atlastaki 190 türe karşı sonucu: 125 uyumlu, 22 riskli, 43 uyumsuz.
Uyumlu
BetaOrtak aralık 24–28°C, pH 6–7,5; mizaç ve boyut çatışması yok.
LepistesOrtak aralık 23–28°C, pH 7–7,5; mizaç ve boyut çatışması yok.
Melek balığıOrtak aralık 24–28°C, pH 6–7,4; mizaç ve boyut çatışması yok.
Neon tetraOrtak aralık 23–25°C, pH 6–7; mizaç ve boyut çatışması yok.
AnkistrusOrtak aralık 23–26°C, pH 6–7,5; mizaç ve boyut çatışması yok.
Bronz corydorasOrtak aralık 25–27°C, pH 6–7,5; mizaç ve boyut çatışması yok.
Riskli
DiskusOrtak sıcaklık bandı çok dar (28–28°C); küçük bir sapma iki türden birini zorlar.
Kafalı yunus (mavi yunus ciklet)Ortak pH bandı çok dar (7,5–7,5).
KoiKoi soğuk su balığıdır, Fil burnu tropikaldir; ancak ortak aralığın sınırında yaşayabilirler ve Koi bol atık üretir.
MoliOrtak pH bandı çok dar (7,5–7,5).
Aulonocara (tavus ciklet)Ortak pH bandı çok dar (7,5–7,5).
Balon moliOrtak pH bandı çok dar (7,5–7,5).
Uyumsuz
Japon balığıSıcaklık aralıkları çakışmıyor (Fil burnu: 23–28°C, Japon balığı: 10–21°C).
Amano karidesiFil burnu karides yer; karidesler bu tankta yem olur.
Mavi prensespH aralıkları çakışmıyor (Fil burnu: 6–7,5, Mavi prenses: 7,6–8,5).
OrandaSıcaklık aralıkları çakışmıyor (Fil burnu: 23–28°C, Oranda: 16–21°C).
Red cherry karidesFil burnu karides yer; karidesler bu tankta yem olur.
Sarı prensespH aralıkları çakışmıyor (Fil burnu: 6–7,5, Sarı prenses: 7,8–8,5).
Fil burnu hakkında sık sorulanlar
Fil burnu için en küçük akvaryum kaç litre olmalı?
Seriously Fish 120×45×45 cm, yaklaşık 243 litreyi ancak kabul edilebilir sınır olarak veriyor; FishBase 150 cm uzunluk öneriyor. Bu ölçü tek bir balık içindir; beş bireylik bir grup için Practical Fishkeeping birkaç yüz litrelik geniş bir tank öneriyor.
Fil burnu tek başına yaşar mı?
Evet, tek başına tutulabilir. Grup isteniyorsa en az beş birey alınmalı. İki birey önerilmez, çünkü güçlü olanın zayıfı sürekli hırpaladığı bildiriliyor.
Fil burnunun akvaryumunda neden kum olmalı?
Uzun alt çenesini zemine sokarak besin arar. İri ya da keskin çakıl bu hassas organı yaralar ve beslenmesini engeller; bu yüzden kaynaklar ince kumu şart sayıyor.
Fil burnu hastalandığında hangi ilaçlar kullanılır?
Pulsuz bir tür olduğu için tuz dahil pek çok akvaryum ilacına duyarlıdır. İlaçlı tedaviye başlamadan önce ürünün pulsuz balıklara uygun olup olmadığı kontrol edilmeli; asıl koruma, temiz ve stabil sudur.
Fil burnu hangi balıklarla yaşar?
Kongo tetrası, kelebek balığı, küçük bichirler, Synodontis yayınları ve Satanoperca gibi sakin çiklitlerle yaşayabilir. Çok hareketli ya da saldırgan türler ve başka fil burnu türleri uygun değildir.
Fil burnu neden sürekli saklanıyor?
Gece aktif bir türdür ve parlak ışıktan kaçar. Loş ışık, yeterli saklanma yeri ve sakin tank arkadaşları sağlandığında daha sık görünür; aydınlatma kısılamıyorsa yem ışıklar söndükten sonra verilmeli.
Kaynaklar
- Seriously Fish – Gnathonemus petersii
- FishBase – Gnathonemus petersii (Elephantnose fish)
- Practical Fishkeeping – Definitive guide to elephantnoses
- Practical Fishkeeping – Why are elephantnoses so hard to keep?
Veri notları
- Boy: Practical Fishkeeping en büyük boyu 25 cm TL verdiği için TL değer yazıldı. Seriously Fish 225 mm SL, FishBase 35,0 cm SL veriyor.
- minLitre: Seriously Fish 120×45×45 cm ≈ 243 L ('ancak kabul edilebilir'). FishBase en küçük akvaryumu 150 cm veriyor ve ev akvaryumlarına önerilmediğini yazıyor; Practical Fishkeeping en az 100 cm uzunluk diyor.
- Zorluk: Seriously Fish 'Easy' diyor; Practical Fishkeeping 'yalnızca deneyimli akvaristler için', FishBase 'ev akvaryumlarına önerilmez' diyor. İlaç ve su kalitesi hassasiyeti nedeniyle 'zor' seçildi.
- Sosyal (denetim): Seriously Fish 'en az 5 al, saldırganlık dağılsın', Practical Fishkeeping 'tek başına ya da beşten fazla'; ikisi de tek bireyi kabul ediyor. suruMu true/5 → false (gerçek sürü balığı değil, bölgeci); grup seçeneği sosyal.oneri'de. minLitre 243 (Seriously Fish) tek birey içindir.
- Beslenme: Seriously Fish çoğu bireyin kuru yemi kabul ettiğini, Practical Fishkeeping mormiridlerin seçici olduğunu söylüyor; metinde ikisi de verildi.
- karidesYer: kaynakta karides bilgisi yok; karides değerlendirmesi boy kuralıyla yapıldı (≥6 cm, kurtçuk ve böcek yiyen).
- uremeTipi: akvaryumda üreme bilinmediği için 'diger'.
- Ömür kaynaklarda bulunamadı.
- Denetim 26 Eyl 2026: Seriously Fish, FishBase, iki Practical Fishkeeping yazısı yeniden okundu. suruMu true→false (sosyal: tek ya da 5+ grup), özet ve SSS buna göre düzeltildi; boy 25 cm TL (Practical Fishkeeping cins azami), su 23–28°C / pH 6,0–7,5 (Seriously Fish; FishBase 22–28, 6–8) korundu; salyangozYer false.
4 kaynağa dayanır · Son güncelleme: · Veri yöntemi · Hata bildir
Bilgiler genel bakım rehberi niteliğindedir; hastalık ve olağan dışı durumlarda veteriner hekime veya uzman akvariste danışın.
Diğer türler grubundan diğer türler
Tümü
Aravana
Osteoglossum bicirrhosum
- Sıcaklık
- 24–30°
- En az hacim
- 1.944 L
- Boy
- 90 cm

Bichir (ejder balığı)
Polypterus senegalus
- Sıcaklık
- 24–28°
- En az hacim
- 540 L
- Boy
- 50 cm

Boesemani gökkuşağı
Melanotaenia boesemani
- Sıcaklık
- 27–30°
- En az hacim
- 108 L
- Boy
- 10 cm

Cam kedisi
Kryptopterus vitreolus
- Sıcaklık
- 20–26°
- En az hacim
- 81 L
- Boy
- 7 cm

Cüce balon balığı
Carinotetraodon travancoricus
- Sıcaklık
- 22–28°
- En az hacim
- 60 L
- Boy
- 3 cm

Neon gökkuşağı
Melanotaenia praecox
- Sıcaklık
- 23–28°
- En az hacim
- 54 L
- Boy
- 6 cm