Karidesler

Karidesin kanı oksijeni demirli hemoglobinle değil, bakırlı hemosiyaninle taşır. Bu yüzden balığa dokunmayan bakırlı bir ilaç, bir karides kolonisini bütünüyle öldürebilir. Atlastaki karideslerin çoğu Atyidae ailesindendir. Bunların en çok bakılanları, cam ve yaprakları kaplayan ince yosun ve bakteri tabakasını otlayan cüce karideslerdir ve iki cinse ayrılır: Neocaridina ve Caridina. Beslenmeleri benzer, ama istedikleri su ve çoğalma biçimleri çok farklıdır.

Sert su, yumuşak su

Red cherry karides gibi Neocaridina davidi formları orta sertlikten serte kadar suda, pH 6,5–8,0 aralığında yaşar; Practical Fishkeeping'de yazan bir yetiştirici en uzun ömrü ve en iyi üremeyi 21–26°C arasında gördüğünü söylüyor. Sert musluk suyu olan bir evde en az hazırlık isteyen karides budur. Kristal kırmızı karides ise Caridina cantonensis grubundan, seçici üretimle ortaya çıkmış bir formdur ve su kimyasına çok daha duyarlıdır. Bakıcıları çoğunlukla ters ozmoz suyunu mineral tozuyla yeniden sertleştirir, pH'ı ve sertliği düşüren aktif toprak kullanır. İki cinsin istekleri bu kadar ayrışınca hangisinin alınacağına önce suya bakılarak karar verilir.

Koloni ve üreme

Bir Neocaridina nadiren 12–18 aydan uzun yaşar; tankta süreklilik tek tek bireylerden değil, kendini yenileyen koloniden gelir. Neocaridina dişisi yumurtaları karnının altındaki yüzme ayaklarında üç haftadan bir aya kadar taşır; yumurtadan larva değil, milimetre boyunda, ebeveynin küçük kopyası olan yavrular çıkar. Olgun ve bitkili bir tankta ek bir işlem gerekmeden çoğalırlar. Sıcaklık yavruların eşeyini bile etkiler: aktarılan çalışmalara göre 20°C civarında yavruların yaklaşık yüzde 80'i dişiyken bu oran 26°C'de yüzde 18'e iner. Sulawesi göllerinden gelen kardinal karides gibi Caridina türlerinin larvaları da yalnızca tatlı suda gelişir. Amano karidesi bu kuralın dışındadır: doğada yavrularını akıntıyla denize bırakır, larvalar dört beş hafta tuzlu suda planktonla beslenerek büyür. Ev akvaryumunda bu yüzden çoğalmaz; satılanlar ya doğadan toplanır ya da deniz evresini yöneten ticari üreticilerden gelir. Yosun temizliğinde en çalışkan karides odur; Tropica yeni kurulan bitkili tankta başlangıçta her 5 litreye bir amano öneriyor. Yine de nitratı düşürmez, su değişimi aynı sıklıkta sürer.

Bakır, ilaç ve balıklar

Bakır ya da formalin içeren ilaçlar karidesi öldürür; balık tedavi edilecekse karidesler ayrı bir tanka alınır. Yeni bitkiler de risk taşır: bakırlı salyangoz ilaçlarının yanı sıra, Practical Fishkeeping'in incelemesinde bazı ihracatçı çiftliklerin bitkileri imidakloprid ve triklorfon gibi böcek ilaçlarıyla yıkadığı ortaya çıktı. Yeni bitki bir süre ayrı suda bekletilip iyice durulanmadan karides tankına girmez. Balık tarafında kural yalındır: ağzına sığan karidesi hemen her balık yer. Melek balığı yakalayabildiği her karidesi yer, küçük tetralar bile yavruları av sayar; kabuk değiştiren karides yaklaşık bir gün yumuşak ve savunmasız kalır. Otocinclus yeni doğan yavrularla bile güvenli sayılan az sayıdaki balıktandır. Uyumluluk aracında "Tankta cüce karides olacak" kutusu işaretlenince karides yiyen türler uyumsuz olarak raporlanır. Dev tatlı su karidesi ise tablonun öbür ucundadır: 30 cm'ye varan gövdesi ve kıskaçlı uzun kollarıyla uyuyan balıkları yakalayabilir, topluluk tankına konmaz.