Medaka (pirinç balığı)

1990'ların ortasında uzayda çiftleşen ilk omurgalı bir medakaydı. Bu küçük balık yüz yılı aşkın süredir genetik ve deneysel biyolojinin model canlılarından biridir; yaşlanma araştırmalarında bile kullanılır. Akvaryumcu için bu uzun laboratuvar geçmişinin anlamı, türün bakımının çok iyi bilinmesi ve kolay olmasıdır. Günümüzde doğal renkli bireylerden çok altın sarısı süs formu satılır. Bazı pazarlarda floresan protein genleri aktarılmış, karanlıkta parlayan formlar da bulunur; Seriously Fish bunların Avrupa Birliği'nde alınıp satılmasının ve beslenmesinin yasak olduğunu hatırlatıyor.

Medakayı tropikal balıklardan ayıran en önemli özellik sıcaklık ihtiyacıdır. Doğada mevsimsel sıcaklık değişimlerine alışık, ılıman ile yarı tropikal arası bir türdür. Seriously Fish en rahat olduğu bandı 16 ile 22 derece, FishBase 18 ile 24 derece arası veriyor; kart ikisinin örtüştüğü 18–22°C'yi gösteriyor. Seriously Fish sürekli sıcak suda tutulmanın ömrü kısaltabileceğini ve iyi yalıtılmış evlerde yıl boyunca ısıtıcısız tutulmasının en doğrusu olduğunu belirtiyor. Bu yüzden 26°C'ye ayarlı bir tropikal topluluk tankı ona uygun değildir.

En az 45×30 cm tabanlı, yaklaşık 41 litrelik bir tank bir grup için yeterlidir. Sık bitkili alanlarla açık yüzme alanlarının dengelendiği, koyu zeminli bir düzen ve yüzey bitkileri renkleri öne çıkarır, yavruların hayatta kalma şansını da artırır. Grup en az sekiz bireyden oluşmalı; bu sayıda balıklar daha güvenli davranır ve daha etkileyici görünür. Doğada acı su mangrovlarından asidik orman derelerine kadar geniş bir yelpazede bulunduğu için yabani bir popülasyondan gelen balıklarda kökeni öğrenmek gerekir; bazıları tatlı suda, bazıları biraz tuz eklenmiş suda daha iyi yaşar. Tank arkadaşları sınırlıdır, çünkü serin su isteyen tropikal balık azdır. Kaynaklar Dermogenys yarım gagalıları, Pseudomugil türleri, arı gobileri ve neritina salyangozlarını uygun buluyor; başka Oryzias türleriyle ise melezleşme riski nedeniyle birlikte tutulmamalıdır.

Sık yapılan hataların ilki bu balığı tropikal tanka koymak, ikincisi ise doğaya bırakmaktır. Medaka Amerika Birleşik Devletleri, Küba, Kazakistan, Türkmenistan, İran ve Rusya'ya taşınmış; Seriously Fish'e göre Rusya'dan Karadeniz havzasına yayılmıştır. Serin suya dayanıklı olduğu için bahçe havuzundan ya da dereden kaçan balıklar yerli ekosisteme karışabilir; fazla yavrular hiçbir koşulda doğaya salınmamalıdır. Bir de ömür beklentisini doğru kurmak gerekir. Laboratuvar koşullarında medyan ömür yaklaşık 22 aydır; esarette kayıtlı en uzun ömür 5 yıldır.