Fossorochromis
Fossorochromis rostratus
Diğer adları: Rostratus, Malawi sand diver, Sand diver, Haplochromis rostratus
Kuma baş aşağı dalıp ağız dolusu kumu eleyerek beslenen, ürktüğünde kendini kuma gömebilen iri ve hızlı bir Malawi cikleti. Sivri burnu ve yanlarındaki üç sıra koyu lekeyle tanınır; yalnızca baskın erkek metalik mavi-yeşile döner. Boyu ve hızı nedeniyle kayaların kenarda kaldığı, ortası geniş ve ince kumlu büyük bir tank ister.

Fotoğraf: Cedricguppy - Elizabeth Steffen · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons

Fotoğraf: NasserHalaweh · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons
KünyeFossorochromis
- Yetişkin boyu
- 25 cm
- Ömür
- Kaynaklarda net veri yok
- Köken
- Doğu Afrika — Malavi Gölü'ne endemik, gölün geniş bir kesiminde; kumsallardan açılan sığ kumluk alanlar, yaklaşık 0–12 m
- Grup
- Cikletler
- Zorluk
- Orta
- Önerilen grup
- 1 erkek + 2 dişi
- Sürü
- Hayır
- Tank seviyesi
- Dip
- En az akvaryum
- 257 litre
- Beslenme
- Dipten beslenir
- Üreme
- Özel üreme
Su değerleri
Bant türün rahat yaşadığı aralığı, nokta aralığın ortasını gösterir.
Kaynaklar arasında fark var; aralık iki kaynağı da kapsayacak şekilde geniş tutuldu. Ayrıntı aşağıdaki veri notlarında.
Mizaç
- Yarı saldırgan (3/5)
- Küçük balıkları yer
- Karides yer
- Salyangoz yer
- Bitki söker / yer
- Kendi türünü kovalar
- İki erkek bir arada tutulmaz
Kaç tane, hangi eşey?
Grup
1 erkek + 2 dişi
Birlikte en az 3 birey
Öneri: Grup halinde, her erkeğe 2–3 dişi (Seriously Fish; AquaInfo da 1 erkek + 2–3 dişi). Üretim için 1 erkek + 3–6 dişi; birden fazla baskın erkek için çok büyük tank gerekir.
Erkek ve dişiyi ayırt etmek: Yalnız baskın erkek renklenir: metalik mavi-yeşil, karnı ve alt yüzgeçleri koyulaşır. Dişiler, gençler ve ikincil erkekler gümüşi-bej zemin üzerinde üç sıra koyu leke taşır (Seriously Fish, AquaInfo).
Fossorochromis için grup önerisi: 1 erkek + 2 dişi.
Bakım notları
Cins adı Latincede "kazıcı" anlamına gelen bir kökten türetilmiştir ve bu balık adını hak eder. Beslenirken başını kuma gömer, ağız dolusu kum alır, içindeki böcek larvalarını ve küçük kabukluları ayıklayıp kalanını solungaçlarından bırakır. Seriously Fish ayrıca ürktüğünde kendini kuma gömebildiğini yazıyor; ilginç biçimde AquaInfo'nun yazarı kendi tankında bu gömülme davranışını hiç görmediğini belirtiyor. Doğada kumsallardan açılan sığ kumluklarda yaşar; AquaInfo yetişkinlerin zaman zaman elliyi aşan gruplar halinde görüldüğünü, yerel balıkçıların ağlardan kuma dalarak kurtulan bu balığa "akıllı" anlamına gelen bir ad verdiğini anlatıyor. Tür adı da uzun, sivri burnuna gönderme yapar. Gölde bu eşeleme o kadar verimlidir ki Cyrtocara moorii sürüleri Fossorochromis gruplarını izleyip kalkan tortudaki kırıntıları toplar.
Tank düzeni iki şeye göre kurulur: kum ve hız. Zemin mutlaka ince kum olmalıdır; Seriously Fish çakılın balığı yaralayabileceğini, AquaInfo ise en az 5–10 cm kalınlığında yuvarlak taneli kum kullanılmasını öneriyor. Çok hızlı ve aktif bir yüzücü olduğundan kayalar yalnızca kenarlara ve köşelere yığılmalı; kayayla dolu bir tankta kendini yaralayabilir. Seriously Fish bu tür için 150 × 38 × 45 cm'lik (yaklaşık 257 litre) bir tankı en küçük seçenek sayıyor. AquaInfo ise en az 200 cm uzunluk ve 60 cm derinlik öneriyor; yetişkin bir grubun rahat yüzebilmesi için bu daha uzun ölçü hedeflenmelidir. Vallisneria konabilir, ama eşeleme sırasında sökülebileceğinden kökleri taşla korunmalıdır.
Su 25–29°C, pH 7,5–8,8 ve gH 10–25 aralığında tutulur. İri ve çok yiyen bir balık olduğundan atığı fazladır; güçlü filtrasyon ve düzenli su değişimi gerekir.
En yaygın hata onu mbunalarla bir arada tutmaktır; Seriously Fish bu sakin balığın hareketli kaya cikletleriyle tutulmamasını, Cyphotilapia frontosa, Cyrtocara moorii ve göllere özgü Synodontis türleriyle eşleştirilmesini öneriyor. Barışçıl olması, küçük balıklara dokunmayacağı anlamına gelmez: aynı kaynak küçük balıkları yiyeceği uyarısını yapıyor. İkinci hata sabırsızlıktır. Tür ancak 15–20 cm civarında eşeysel olgunluğa ulaşır ve yalnızca baskın erkek renklenir; ikincil erkekler dişilere benzer görünür. Üçüncüsü iki baskın erkeği küçük bir tankta tutmaktır: doğada erkeklerin yuvaları 2,5 metre çapa kadar ulaşabilir ve üreme dönemindeki erkek bütün tankı kendi bölgesi sayar.
Fossorochromis videoda
Fossorochromis rostratus · AquaInfo · 2:15 · YouTube. Video sahibinin görüşleri atlas verisiyle ayrışabilir; değerler için karttaki kaynaklara bak.
Beslenme
Dipten beslenir
Doğada kumu eleyerek böcek larvaları ve küçük kabuklular gibi omurgasızları toplar; AquaInfo bu listeye küçük salyangozları da ekliyor. Seriously Fish akvaryumda seçici olmadığını, ama diyetin büyük kısmının artemia, karides eti ve kan kurdu gibi canlı ya da dondurulmuş omurgasızlardan oluşması gerektiğini yazıyor; balıkçıl değildir ve balık etini genellikle reddeder. AquaInfo dibe batan çiklit granülünü, mysis ve krill ile desteklemeyi, sığır kalbi gibi memeli etlerinden ve yağlı tubifexten kaçınmayı öneriyor. Birkaç küçük öğün, kum eşeleme davranışını gün boyu canlı tutar.
Üreme
Özel üreme
Akvaryumda sık üretilmeyen, çok eşli bir anne ağız kuluçkacısıdır. Seriously Fish en az 150 cm'lik, geniş kum düzlükleri ve büyük düz taşlar içeren bir tank, 1 erkek + 3–6 dişi ve 8–10 gençle başlamayı öneriyor; üretim için pH 8,0–8,5 ve 25–27°C uygundur. Doğada yalnızca en iri baskın erkekler yuva kurar. Erkek taşı ya da kumda açtığı çukuru seçer; dişi yumurtaları bırakıp hemen ağzına alır, erkeğin anal yüzgecindeki beneklere yöneldiğinde döllenme olur. En fazla 130 yumurta yaklaşık üç hafta taşınır; FishBase kuluçka başına 50–100 yavru bildiriyor. Yavrular hızlı büyür ve anne birkaç hafta onları tehlikede ağzına toplar.
Kimlerle yaşar?
Uyumluluk motorunun atlastaki 190 türe karşı sonucu: 37 uyumlu, 45 riskli, 108 uyumsuz.
Uyumlu
FlowerhornOrtak aralık 25–29°C, pH 7,5–8; mizaç ve boyut çatışması yok.
KılıçkuyrukOrtak aralık 25–28°C, pH 7,5–8; mizaç ve boyut çatışması yok.
Mavi guramiOrtak aralık 25–28°C, pH 7,5–8; mizaç ve boyut çatışması yok.
Bala köpekbalığıOrtak aralık 25–28°C, pH 7,5–8; mizaç ve boyut çatışması yok.
Çin yosun yiyicisiOrtak aralık 25–26°C, pH 7,5–8; mizaç ve boyut çatışması yok.
Altın nugget vatozOrtak aralık 27–29°C, pH 7,5–8; mizaç ve boyut çatışması yok.
Riskli
AnkistrusOrtak pH bandı çok dar (7,5–7,5).
Cüce guramiOrtak pH bandı çok dar (7,5–7,5).
İnci guramiFossorochromis küçük balıkları avlayabilir; İnci gurami sınırda bir boyda (12 cm), özellikle genç bireyler risk altında.
KoiOrtak sıcaklık bandı çok dar (25–25°C); küçük bir sapma iki türden birini zorlar.
Mavi prensesFossorochromis küçük balıkları avlayabilir; Mavi prenses sınırda bir boyda (12 cm), özellikle genç bireyler risk altında.
OskarOrtak pH bandı çok dar (7,5–7,5).
Uyumsuz
BetaFossorochromis (25 cm) ağzına sığan balıkları avlar; Beta yetişkinde 6,5 cm kalır.
Japon balığıSıcaklık aralıkları çakışmıyor (Fossorochromis: 25–29°C, Japon balığı: 10–21°C).
LepistesFossorochromis (25 cm) ağzına sığan balıkları avlar; Lepistes yetişkinde 6 cm kalır.
Melek balığıpH aralıkları çakışmıyor (Fossorochromis: 7,5–8,8, Melek balığı: 6–7,4).
Neon tetrapH aralıkları çakışmıyor (Fossorochromis: 7,5–8,8, Neon tetra: 5–7).
Amano karidesiFossorochromis karides yer; karidesler bu tankta yem olur.
Fossorochromis hakkında sık sorulanlar
Fossorochromis neden kendini kuma gömüyor?
Ürktüğünde kaçmak için başını kuma sokar ve kısa sürede gömülebilir; yerel adı da balıkçı ağlarından bu yolla kurtulmasına gönderme yapar. Her birey bunu akvaryumda göstermez, ama ince ve yeterince kalın bir kum tabakası bu davranış için gereklidir.
Fossorochromis tankına çakıl konabilir mi?
Konmamalıdır. Seriously Fish çakılın balığı yaralayabileceğini yazıyor; kumu ağzıyla eleyerek beslendiği ve korkunca içine daldığı için yuvarlak taneli ince kum şarttır.
Fossorochromis küçük balıkları yer mi?
Yer. Sakin bir tür olsa ve balık etini çoğu zaman reddetse de Seriously Fish küçük balıkları yiyeceğini açıkça belirtiyor. Ağzına sığan tank arkadaşları ve karidesler güvende değildir.
Fossorochromis için kaç litrelik akvaryum gerekir?
En küçük seçenek Seriously Fish'e göre yaklaşık 257 litrelik, 150 cm uzunluğunda bir tanktır. Çok hızlı bir yüzücü olduğu için AquaInfo en az 200 cm uzunluk ve 60 cm derinlik öneriyor; yetişkin grup için bu daha gerçekçi bir hedeftir.
Fossorochromis'in erkeği ne zaman renklenir?
Yalnızca gruptaki baskın erkek metalik mavi-yeşile döner. Tür 15–20 cm civarında olgunlaştığı için bu yıllar alabilir; ikincil erkekler ve dişiler lekeli, gümüşi-bej kalır.
Fossorochromis ile kafalı yunus birlikte tutulur mu?
Evet, iyi bir eşleşmedir. Doğada Cyrtocara moorii sürüleri Fossorochromis'in kaldırdığı kum bulutunu izleyip kırıntıları toplar. Seriously Fish de iki türü birbirine uygun arkadaş olarak gösteriyor.
Kaynaklar
- Seriously Fish – Fossorochromis rostratus
- FishBase – Fossorochromis rostratus
- AquaInfo – Fossorochromis rostratus
Veri notları
- Boy: FishBase azami 24,4 cm TL (Ref. 5635); AquaInfo doğada ~25 cm, akvaryumda erkeklerin 35 cm'ye çıkabildiğini, dişilerin ~25 cm'de kaldığını yazıyor; Seriously Fish 250 mm SL. Tipik yetişkin boy 25 cm yazıldı; akvaryumdaki 35 cm iddiası tek kaynaklı.
- Su: Seriously Fish 25–29°C, pH 7,5–8,8, 10–25 dGH esas alındı. FishBase (Ref. 2059) 24–26°C, pH 7,2–8,8, dH 10–18; AquaInfo 22–26°C, pH 7,5–8,5, GH 8–12.
- minLitre: Seriously Fish 150 × 38 × 45 cm ≈ 257 L. AquaInfo en az 200 cm uzunluk ve 60 cm+ derinlik, erkekli grup için 250 cm öneriyor; Seriously Fish değeri korundu, uzun tank önerisi metinde.
- sosyal: Seriously Fish 'sürü türü, grup halinde; erkek başına 2–3 dişi; birden fazla baskın erkek için çok büyük tank'; üretim 1 erkek + 3–6 dişi, 8–10 gençle başlama. AquaInfo 1 erkek + 2–3 dişi harem. suruMu false (gevşek grup, sayı verilmiyor); toplamMin 3.
- erkekErkekeUyumsuz true: Seriously Fish birden fazla baskın erkek için 'dev' tank gerektiğini yazıyor.
- saldirganlik 3: Seriously Fish barışçıl diyor ama üreme döneminde erkeğin bütün tankı bölge saydığını ve çok saldırgan görünebildiğini ekliyor; AquaInfo sakin.
- kucukBalikYer true: Seriously Fish 'küçük balıkları yer'; AquaInfo çok küçük balıkların ağzında kaybolabileceğini yazıyor. Seriously Fish ayrıca balıkçıl olmadığını, balık etini genellikle reddettiğini belirtiyor.
- salyangozYer true: AquaInfo doğal besinleri arasında salyangoz sayıyor; FishBase böcek larvası ve küçük kabuklular. karidesYer true: Seriously Fish karides ve omurgasızları çok sevdiğini yazıyor.
- bitkiSoker true: AquaInfo Vallisneria'nın eşeleme yüzünden sökülebildiğini yazıyor.
- beslenme 'dip': kumu eleyerek beslenir; AquaInfo batan granül öneriyor.
- Ömür: AquaInfo akvaryumda 8–10 yıl bildiriyor; tek kaynaklı olduğu için alana yazılmadı (null).
- Yumurta: Seriously Fish en fazla 130; FishBase 50–100 yavru, kuluçka üç hafta. Olgunluk Seriously Fish 6–8 inç (15–20 cm), AquaInfo 15–20 cm.
- zorluk: Seriously Fish 'Moderate'. Hazırlık 26 Eyl 2026: Seriously Fish, FishBase ve AquaInfo okunarak yazıldı.
3 kaynağa dayanır · Son güncelleme: · Veri yöntemi · Hata bildir
Bilgiler genel bakım rehberi niteliğindedir; hastalık ve olağan dışı durumlarda veteriner hekime veya uzman akvariste danışın.
Cikletler grubundan diğer türler
Tümü
Melek balığı
Pterophyllum scalare
- Sıcaklık
- 24–30°
- En az hacim
- 200 L
- Boy
- 15 cm

Diskus
Symphysodon aequifasciatus
- Sıcaklık
- 28–30°
- En az hacim
- 324 L
- Boy
- 15 cm

Flowerhorn
Melez · Flowerhorn (melez)
- Sıcaklık
- 25–30°
- En az hacim
- 648 L
- Boy
- 30 cm

Kafalı yunus (mavi yunus ciklet)
Cyrtocara moorii
- Sıcaklık
- 25–29°
- En az hacim
- 257 L
- Boy
- 20 cm

Mavi prenses
Chindongo socolofi
- Sıcaklık
- 24–26°
- En az hacim
- 154 L
- Boy
- 12 cm

Oskar
Astronotus ocellatus
- Sıcaklık
- 24–28°
- En az hacim
- 540 L
- Boy
- 35 cm