Kenyi
Maylandia lombardoi
Diğer adları: Pseudotropheus lombardoi, Metriaclima lombardoi, Kennyi, Golden zebra
Gençken hepsi bantlı mavi olan, olgunlaşınca erkekleri altın sarısına dönen bir Malavi mbunası; dişiler mavi kalır. Seriously Fish onu en saldırgan ve bölgeci mbunalardan biri sayıyor. Akvaryumda 15 cm'ye ulaşabilir; en az 250 litrelik, kalabalık tutulan bir mbuna tankında tek erkek ve birkaç dişiyle bakılır, başka sarı türlerle birlikte tutulmaz.

Fotoğraf: Toby Hudson · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons

Fotoğraf: Vlad Butsky from San Jose, CA, USA · CC BY 2.0 · Wikimedia Commons
KünyeKenyi
- Yetişkin boyu
- 15 cm
- Ömür
- Kaynaklarda net veri yok
- Köken
- Doğu Afrika — Malavi Gölü (endemik): Mbenji Adaları ve Nkhomo Reef; kayalığın kuma geçtiği tortulu alanlar, en çok 10 m civarı (Namalenje Adası'na taşınmış)
- Grup
- Cikletler
- Zorluk
- Orta
- Önerilen grup
- 1 erkek + 2 dişi
- Sürü
- Hayır
- Tank seviyesi
- Dip
- En az akvaryum
- 250 litre
- Beslenme
- Otçul
- Üreme
- Özel üreme
Su değerleri
Bant türün rahat yaşadığı aralığı, nokta aralığın ortasını gösterir.
Kaynaklar arasında fark var; aralık iki kaynağı da kapsayacak şekilde geniş tutuldu. Ayrıntı aşağıdaki veri notlarında.
Mizaç
- Saldırgan (4/5)
- Karides yer
- Bitkili tanka uygun
- Kendi türünü kovalar
Kaç tane, hangi eşey?
Harem (1 erkek, birkaç dişi)
1 erkek + 2 dişi
Birlikte en az 6 birey
Öneri: Tank çok büyük değilse tek erkek + birkaç dişi (Seriously Fish); Practical Fishkeeping erkek başına en az 2 dişi. Seriously Fish üretime 6–8 gençle başlamayı öneriyor; tankta başka sarı tür olmamalı.
Erkek ve dişiyi ayırt etmek: Olgun erkek altın sarısı, anal yüzgecinde çoğunlukla tek iri yumurta lekesi; dişi ve gençler açık mavi, koyu dikey bantlı. Alt sıradaki erkekler mavi kalabilir, kuluçkadaki dişiler sarıya dönebilir (Seriously Fish, Oliver).
Kenyi için grup önerisi: 1 erkek + 2 dişi.
Bakım notları
Kenyiyi dükkânda gören çoğu kişi, aynı akvaryumdaki mavi ve sarı balıkların iki ayrı tür olduğunu düşünür. Oysa yavruların hepsi dişiler gibi açık mavi zemin üzerinde koyu dikey bantlarla doğar; erkekler NVC'ye göre 4 cm, ciklider.se'ye göre 5 cm civarında sarıya dönmeye başlar. Mbunaların çoğunda erkek mavi, dişi sarı ya da kahverengi olduğu için bu tersine renk dağılımı dikkat çeker; Michael K. Oliver onu mavi dişi ve sarı erkek taşıyan tek Malavi çikliti olarak anıyor. Seriously Fish bir karışıklığa da dikkat çekiyor: alt sıradaki erkekler dişi gibi mavi kalabilir, ağzında yavru taşıyan dişiler ise baskın erkeğin sarısına bürünebilir. Oliver'ın aktardığı Naish ve Ribbink (1990) çalışması eşey değişimine dair güçlü bir kanıt bulamamış; bunun yerine dişilerin bir kısmının erkek rengi taşıdığını göstermiş.
Adını, türü bilim insanlarının dikkatine sunan ve tip örneği sağlayan ithalatçı John Lombardo'dan alır; FishBase aynı kişinin Aulonocara için "peacock" adını da ortaya attığını not ediyor. "Kenyi", "kennyi", "golden zebra" ve Avrupa'da kullanılan "lilancinius" adlarının bilimsel geçerliliği yoktur. Cins adı da tartışmalı: Seriously Fish türü Pseudotropheus altında veriyor, FishBase ve Oliver Maylandia, NVC ve AquaInfo Metriaclima kullanıyor. Doğada yalnızca Mbenji Adaları ile Nkhomo Reef'te, kayalığın kuma geçtiği tortulu kuşakta yaşar. USGS'nin aktardığı saha çalışmalarına göre erkekler taşların altında yuva kazar, kendi türünün erkeklerine karşı çok saldırgandır ama başka türden davetsizlere pek aldırmaz.
Akvaryumda bu saldırganlık kat kat görünür hale gelir. Seriously Fish kenyiyi en saldırgan ve bölgeci mbunalardan biri olarak tanımlıyor; tank çok büyük değilse tek erkek, yanında da erkeğin ilgisini bölecek birkaç dişi öneriyor. Tank bilinçli olarak kalabalık tutulmalı, farklı mbuna türleri saldırganlığı dağıtmalı, ama komşular kenyiye desen olarak benzememeli. Düzenin büyük kısmı mağara oluşturan kaya yığınlarından kurulur, aralarda küçük açık alanlar ve kum zemin bırakılır; Seriously Fish kayalardaki alglerin temizlenmemesini, balıkların onları otladığını belirtiyor. Seriously Fish 120 × 45 cm tabanı (yaklaşık 205 litre) mutlak alt sınır sayıyor, NVC 120 cm ve 250 litreyi, ciklider.se 250 litreyi; kartta 250 litre esas alındı. Su değerlerinde Seriously Fish 24–28°C, pH 7,6–8,8 ve 10–25 dGH; ciklider.se 23–27°C ve pH 7,5–8,5; FishBase'in dayandığı Aquarien Atlas 24–26°C, pH 8,0 ve üzeri, 10–20 dH veriyor. Ortak bant 24–26°C, pH 8,0–8,5 ve 10–20 dGH.
En sık hata, kenyiyi ilk mbuna olarak seçmek. Practical Fishkeeping onu yeni başlayanların kaçınması gereken türler arasında sayıyor; ilk aylarda tankı ele geçirme eğiliminde olduğu için ilk altı ay eklenmemesini öneriyor. Oliver ve AquaInfo da yeni başlayanlara uygun olmadığını vurguluyor. İkinci hata sarı türlerle karıştırmak: ciklider.se ve AquaInfo erkeğin sarı zeminli mbunalara özellikle sert davrandığını yazıyor, bu yüzden sarı prenses gibi türler bu tanka uygun değil. Peacock ve utaka gibi barışçıl türler de Seriously Fish'e göre bu balıkla tutulmamalı. Üçüncü hata beslenmede yapılır; AquaInfo kenyinin kilo almaya yatkın olduğunu, yağlı yemin sık verilmemesi gerektiğini hatırlatıyor.
Kenyi videoda
African Malawi Cichlid Kenyi Care & Tank Set-up (Maylandia lombardoi) · Wacky Tails and Fins · 4:51 · YouTube. Video sahibinin görüşleri atlas verisiyle ayrışabilir; değerler için karttaki kaynaklara bak.
Beslenme
Otçul
FishBase'e göre doğada kayalardaki gevşek algleri fırçalayarak ve açık sudaki planktonu toplayarak beslenir; AquaInfo alg arasındaki küçük kabukluları aradığını ekliyor. Akvaryumda Seriously Fish diyetin büyük kısmının spirulina pulu, haşlanmış ıspanak ve nori gibi bitkisel yemlerden oluşmasını, canlı ve dondurulmuş yemlerin destek olarak kalmasını, sığır yüreği gibi kırmızı etin hiç verilmemesini istiyor. NVC proteinli yemde ölçülü olunmasını öneriyor; AquaInfo tubifeks ve kırmızı sivrisinek larvasının bağırsaklarına zarar verdiğini yazıyor. USGS kaynakçasında, Türkiye'den Karadal, Güroy ve Türkmen'in 2017'de kenyide yemleme sıklığı ve spirulinanın büyüme ile renge etkisini inceleyen bir çalışması yer alıyor.
Üreme
Özel üreme
Eşey farkı belirgindir: olgun erkek sarı, dişi mavi zemin üzerinde koyu bantlıdır. Erkeğin anal yüzgecinde genellikle tek, iri bir yumurta lekesi bulunur; Oliver ve FishBase'in aktardığı deneylere göre dişiler bu tek iri lekeyi taşıyan erkekleri tercih ediyor. Dişi ağızda kuluçka yapar. Seriously Fish üretim için ayrı tür tankı, 6–8 gençle başlanan bir grup ve pH 8,0–8,5 öneriyor. Erkek düz bir taşı ya da kazdığı çukuru bölge yapar. Kuluçka NVC'ye göre 20–60, ciklider.se'ye göre 25–40 yavrudur; dişi yaklaşık üç hafta yem yemeden taşır. AquaInfo yavruların üç ayda 4 cm'ye ulaştığını, üreme durursa soğukça suyla büyük bir su değişiminin işe yarayabildiğini yazıyor.
Kimlerle yaşar?
Uyumluluk motorunun atlastaki 190 türe karşı sonucu: 36 uyumlu, 46 riskli, 108 uyumsuz.
Uyumlu
Kafalı yunus (mavi yunus ciklet)Ortak aralık 25–26°C, pH 8–8,5; mizaç ve boyut çatışması yok.
MoliOrtak aralık 24–26°C, pH 8–8,5; mizaç ve boyut çatışması yok.
Arı gobisiOrtak aralık 24–26°C, pH 8–8,5; mizaç ve boyut çatışması yok.
Buenos Aires tetrasıOrtak aralık 24–26°C, pH 8–8,5; mizaç ve boyut çatışması yok.
Mavi prensesOrtak aralık 24–26°C, pH 8–8,5; mizaç ve boyut çatışması yok.
Sarı prensesOrtak aralık 24–26°C, pH 8–8,5; mizaç ve boyut çatışması yok.
Riskli
Uyumsuz
Japon balığıSıcaklık aralıkları çakışmıyor (Kenyi: 24–26°C, Japon balığı: 10–21°C).
Melek balığıpH aralıkları çakışmıyor (Kenyi: 8–8,5, Melek balığı: 6–7,4).
Neon tetrapH aralıkları çakışmıyor (Kenyi: 8–8,5, Neon tetra: 5–7).
Amano karidesipH aralıkları çakışmıyor (Kenyi: 8–8,5, Amano karidesi: 6–7,5).
AnkistruspH aralıkları çakışmıyor (Kenyi: 8–8,5, Ankistrus: 6–7,5).
Cüce guramipH aralıkları çakışmıyor (Kenyi: 8–8,5, Cüce gurami: 6–7,5).
Kenyi hakkında sık sorulanlar
Kenyinin sarı olanı erkek, mavi olanı dişi mi?
Genellikle evet: olgun erkek sarı, dişi bantlı mavidir. Ama Seriously Fish alt sıradaki erkeklerin mavi kalabildiğini, ağzında yavru taşıyan dişilerin de sarıya dönebildiğini yazıyor. Yavruların hepsi mavi doğar; erkekler 4–5 cm civarında sarıya döner.
Kenyi yeni başlayan biri için uygun mu?
Kaynakların ortak görüşü hayır. Practical Fishkeeping yeni başlayanların kaçınması gereken türler arasında sayıyor, Oliver ve AquaInfo da deneyimli bakıcıya öneriyor. Su değerleri diğer mbunalarla aynı olsa da saldırganlığı tank düzenini ve stok planını çok daha kritik hale getirir.
Kenyi sarı prensesle aynı tankta tutulur mu?
Önerilmez. ciklider.se ve AquaInfo, kenyi erkeğinin sarı zeminli mbunalara özellikle sert davrandığını ve tankta başka sarı tür bulunmamasını öneriyor. Sarı prenses (Labidochromis caeruleus) hem renk hem mizaç olarak bu tanka uygun değil.
Kenyi için en küçük akvaryum kaç litre olmalı?
Seriously Fish 120 × 45 cm tabanı (yaklaşık 205 litre) mutlak alt sınır sayıyor; NVC ve ciklider.se 250 litre öneriyor. Kartta 250 litre esas alındı. AquaInfo ikinci bir erkek için 2 metreyi aşan bir tank gerektiğini yazıyor.
Kaç kenyi birlikte bakılmalı?
Tek erkek ve onun ilgisini bölecek birkaç dişi. Seriously Fish üretim için 6–8 gençle başlamayı öneriyor; Practical Fishkeeping mbunalarda her erkeğe en az iki dişi düşmesini istiyor. Tank çok büyük değilse ikinci erkek tutulmamalı.
Kenyinin anal yüzgecindeki tek iri leke ne işe yarar?
Bu leke yumurtayı taklit eder; dişi onu ağzına almaya çalışırken erkek yumurtaları döller. Oliver'ın aktardığı Couldridge (2002) çalışmasına göre kenyi dişileri tek ve iri lekeli erkekleri, iki lekeli ya da daha küçük lekeli erkeklere tercih ediyor.
Kenyi kaç derece suda yaşar?
Kaynakların ortak bandı 24–26°C. Su sert ve bazik olmalı: pH 8,0–8,5 ve 10–20 dGH. AquaInfo türün su bileşimine fazla talepkâr olmadığını, ama Malavi Gölü değerlerine yaklaşıldığında en iyi rengini gösterdiğini yazıyor.
Kaynaklar
- Seriously Fish – Pseudotropheus lombardoi
- FishBase – Maylandia lombardoi
- M. K. Oliver – The Cichlid Fishes of Lake Malawi: Maylandia lombardoi
- ciklider.se – Maylandia lombardoi (artbeskrivning)
- NVC (Nederlandse Vereniging van Cichlidenliefhebbers) – Metriaclima lombardoi
- AquaInfo – Metriaclima lombardoi
- USGS NAS – Kenyi cichlid (Maylandia lombardoi) fact sheet
- Practical Fishkeeping – The mbuna keeper's survival guide
- Practical Fishkeeping – Which mbuna are best to start with?
Veri notları
- Ad: Seriously Fish türü Pseudotropheus lombardoi olarak veriyor (cins tartışmalı); FishBase, Oliver ve USGS Maylandia lombardoi; NVC ve AquaInfo Metriaclima. Tohumdaki Maylandia lombardoi korundu. 'Kenyi/kennyi', 'golden zebra', 'lilancinius' ticari adlar (Oliver: bilimsel geçerliliği yok).
- Su: Seriously Fish 24–28°C, pH 7,6–8,8, 10–25 dGH; ciklider.se 23–27°C, pH 7,5–8,5; FishBase 24–26°C, pH 8,0–?, dH 10–20 (Baensch & Riehl, Aquarien Atlas Bd. 2 — akvaryum kaynağı). Ortak bant yazıldı: 24–26°C, pH 8,0–8,5, 10–20 dGH.
- Boy: Seriously Fish 150 mm SL; FishBase 8,7 cm SL (doğa); NVC doğada 12, akvaryumda 15 cm; ciklider.se doğada erkek 11 cm, akvaryumda daha büyük; AquaInfo erkek 12, dişi 8 cm; USGS 12 cm'ye kadar. Akvaryum boyu 15 cm yazıldı; kaynaklar arasında fark var.
- minLitre: Seriously Fish 120 × 45 × 38 cm ≈ 205 L 'mutlak minimum'; NVC 120 cm ve 250 L 'mutlak minimum'; ciklider.se en az 250 L; AquaInfo 150 cm, ikinci erkek için 2 m üstü. 250 L yazıldı.
- sosyal: Seriously Fish 'tank çok büyük değilse tek erkek + birkaç dişi', üretim için 6–8 gençle başlama; ciklider.se ve AquaInfo erkek başına birkaç dişi; Practical Fishkeeping her erkeğe en az 2 dişi. 1/2, toplamMin 6 (Seriously Fish'nin 6–8 başlangıç grubu).
- erkekErkekeUyumsuz false: Seriously Fish ve AquaInfo ikinci erkeği yalnız çok büyük (2 m üstü) tankta mümkün görüyor; koşullu olduğu için false, kendiTurunuKovalar true. saldirganlik 4: Seriously Fish 'en saldırgan ve bölgeci mbunalardan', Oliver 'çok saldırgan'.
- zorluk orta: Seriously Fish hızlı bilgi kutusu 'Moderate' (5/8); aynı sayfa ve Oliver, AquaInfo, Practical Fishkeeping yeni başlayana önermiyor. Bakım zorluğu değil davranış zorluğu olduğu için orta bırakıldı, metinde vurgulandı.
- beslenme otcul: Seriously Fish bitkisel ağırlık, NVC 'yeşil yem, proteinde ölçülü', ciklider.se büyük oranda bitkisel. karidesYer true: AquaInfo doğada alg arasındaki küçük kabukluları aradığını yazıyor; karides özelinde bilgi yok. bitkiSoker ve salyangozYer false: kaynakta bilgi yok.
- Üreme: Seriously Fish pH 8,0–8,5, yaklaşık 3 hafta (Seriously Fish üretim için 25–26,5°C da veriyor; metinde sıcaklık yazılmadı); NVC 20–60 yumurta; AquaInfo 25–60 yumurta, 3 ayda 4 cm; ciklider.se 25–40 yavru. Tek yumurta lekesi ve dişi tercihi: FishBase (Ref. 47814) ve Oliver (Couldridge 2002).
- Karadal, Güroy & Türkmen 2017 (Aquaculture International 25:121–134) yalnız USGS kaynakçasındaki başlığıyla anıldı; makalenin sonuçları okunmadı, metinde sonuç verilmedi. Ömür kaynaklarda yok, null.
9 kaynağa dayanır · Son güncelleme: · Veri yöntemi · Hata bildir
Bilgiler genel bakım rehberi niteliğindedir; hastalık ve olağan dışı durumlarda veteriner hekime veya uzman akvariste danışın.
Cikletler grubundan diğer türler
Tümü
Melek balığı
Pterophyllum scalare
- Sıcaklık
- 24–30°
- En az hacim
- 200 L
- Boy
- 15 cm

Diskus
Symphysodon aequifasciatus
- Sıcaklık
- 28–30°
- En az hacim
- 324 L
- Boy
- 15 cm

Flowerhorn
Melez · Flowerhorn (melez)
- Sıcaklık
- 25–30°
- En az hacim
- 648 L
- Boy
- 30 cm

Kafalı yunus (mavi yunus ciklet)
Cyrtocara moorii
- Sıcaklık
- 25–29°
- En az hacim
- 257 L
- Boy
- 20 cm

Mavi prenses
Chindongo socolofi
- Sıcaklık
- 24–26°
- En az hacim
- 154 L
- Boy
- 12 cm

Oskar
Astronotus ocellatus
- Sıcaklık
- 24–28°
- En az hacim
- 540 L
- Boy
- 35 cm




